About News Products & services Clients & partners Jobs Contact Experts

News - Column

De dreigende cocktail van nationalisme en militarisering in China

1 October 2012

Een probleempje is dat dit schip helemaal niet inzetbaar is. En dat komt niet omdat het een tweedehandsje is dat China overnam van Oekraïne, die het schip weer overnam uit de failliete boedel van de Sovjet-Unie. Het probleem is dat China geen vliegtuigen heeft die vanaf dit schip kunnen opstijgen. Maar ook al zouden die vliegtuigen er wel zijn, dan nog is het ondenkbaar dat China het schip snel kan inzetten. Vliegdekschepen zijn niet alleen ongehoord duur, maar ze zijn ook ongehoord complex. Het kostte de Amerikanen decennia om van een carrier battle group een effectief wapen te maken. Voorlopig kan dit schip alleen bij oefeningen worden gebruikt.

Zo bezien lijkt het vliegdekschip weggegooid geld. Maar schijn bedriegt.

Terwijl wij hier in Europa onze defensie reduceren tot tweederangs legertjes waarmee onze belangen nauwelijks meer verdedigd kunnen worden, zien we in Azië precies het tegenovergestelde. In landen als China, India en Singapore is men tot de conclusie gekomen dat het beschermen van handelsroutes en de ongehinderde toegang tot grondstoffen van economisch levensbelang is. Precies om die reden worden krijgsmachten ontwikkeld die ver van huis kunnen opereren. Het vliegdekschip past hierin.

Niet alleen China, maar ook India bouwt de komende jaren ongeveer honderd nieuwe marineschepen. En inmiddels heeft stadstaat Singapore een grotere marine dan Nederland. Interessant is dat Singapore een relatie legt met haar handelsbelangen en haar haven (een van de grootste ter wereld). Wie in Nederland een verband legt tussen handelsbelangen, Rotterdam en onze marine wordt weggehoond, hoewel precies om deze reden Nederland meedoet aan de antipiraterijmissie voor de Somalische kust.

Deze antipiraterijmissie was voor China aanleiding om voor het eerst sinds het begin van de vijftiende eeuw oorlogsschepen buiten haar territoriale wateren in te zetten. Tegelijkertijd zet ze in op de militarisering van de Indische Oceaan en de Oost- en Zuid-Chinese zeeën. Overal verrijzen bases. En we zien groeiende confrontaties met Japan, Vietnam en de Filipijnen over grondstoffenrijke zeegebieden. Het conflict rond de door China en Japan betwiste olie- en gasrijke Senkaku/Diaoyutai eilanden, dat deze week verder escaleerde, is daar een duidelijk voorbeeld van.

Deze escalatie heeft ook te maken met het door de communistische partij aangewakkerde nationalisme. Gezien het collectieve trauma dat de Chinezen ten opzichte van Japan hebben, kost dat aanwakkeren weinig moeite. Wat dit betreft was de ingebruikname van het vliegkampschip, de Liaoning, een demonstratie van nationale trots gevoed door een breed gevoelde bedreiging van de Chinese soevereiniteit.

Al met al is deze combinatie van dreiging, nationalisme en militarisering een zorgwekkende ontwikkeling. Vooral omdat deze militarisering wordt gedreven door het al dan niet terechte inzicht dat economische belangen worden bedreigd.

Trouw

Experts on this news

Director

Rob de Wijk

Rob de Wijk is the founder and non-executive director of HCSS. He studied Contemporary History and International Relations in Groningen, and wrote his PhD dissertation on NATO’s ‘Flexibility in Response’ strategy at the Political Science Department of Leiden University.

View profile

Related news

Column

5 November 2012

Obama kan in tweede termijn alsnog een Kennedy worden

Vijftig jaar geleden haalde de wereld rond deze tijd opgelucht adem. Een allesverwoestende kernwapenoorlog tussen de Verenigde Staten en de Sovjet-Unie met mogelijk 200 miljoen slachtoffers was afgewend. Nooit eerder had de wereld een dergelijke acute, existentiële crisis meegemaakt.

Read more

News

25 October 2012

HCSS New Report ´New players, New Game? The Impact of Emerging Economies on Global Governance´

This new HCSS Report shows that although large emerging economies will leave their mark on global governance, their strong differences mean that the world is not (yet) sliding into a ‘West vs. the Rest’ order.

Read more

Column

19 October 2012

Separatisten spelen handig in op onvrede in Europese landen

Het lijkt erop dathet moeilijker is de Europese Unie te gronde te richten dan de landen die er deel van uitmaken. Juist nu de EU voorzichtig de crisis onder controle weet te krijgen, zwellen separatistische geluiden in sommige lidstaten aan. Het is paradoxaal: de EU krijgt de Nobelprijs voor de vrede omdat Europese integratie tot stabiliteit en vrede in Europa leidde en tegelijkertijd desintegreren separatistische politici sommige lidstaten van diezelfde EU.

Read more

Column

12 October 2012

Europa balanceert met Griekenland en Turkije op het slappe koord

De Turkse premier Erdogan was ongetwijfeld oprecht toen hij zei geen oorlog met Syrië te willen. De aanvallen uit Syrië lijken niet doelbewust, maar zijn eerder uit de koers geraakte granaten die in Turkije dodelijke slachtoffers maakten. Maar Erdogan kan die mortierbeschietingen alleen al om binnenlands-politieke redenen niet accepteren. Dus volgden represailles met artilleriebeschietingen op de stellingen van de Syriërs.

Read more

HCSS in the media

10 October 2012

Rob de Wijk in Avondspits op Radio 1 : ''Politietrainingsmissie loopt gevaar''

In Avondspits heeft Rob de Wijk het over de terugtrekking van de Nederlandse politietrainers uit Afghanistan.

Read more

Column

5 October 2012

Provoceren van islam is schadelijk voor vrijheid van meningsuiting

Het blijft tobben met de vrijheid van meningsuiting. Na veel aarzelen kreeg PVV-leider Geert Wilders een visum voor Australië. Hij kan daar nu over de gevaren van de islam spreken. De Australische minister van immigratie Bowen maakte een afweging tussen de vrijheid van meningsuiting en de extreme opvattingen van Wilders. Uiteindelijk stemde hij toe. Wilders mocht geen martelaar worden.

Read more

Column

5 October 2012

A Strategic Coup? A brilliant acquisition of the world metal market

This summer a silent change took place in the game of metal trading. The biggest metal exchange in the world, the London Metal Exchange (LME), was sold for 180 times its annual earnings to the Hong Kong Exchanges & Clearing (HKEx). The takeover is yet another move in a series of activities strengthening China’s grasp on the global gold trade, an objective it has formally included in its latest Five-Year Plan.

Read more

HCSS in the media

24 September 2012

Rob de Wijk over de film ''Innocence of Muslisms'' en de wereldwijde reactie hierop

Rob de Wijk op BNR over de machtsverhoudingen binnen Europa, de VN en de film ''innocence of Muslims''.

Read more

Column

24 September 2012

De tijd is rijp voor een breed debat over het Europa van Barroso

Een overwinning voor Europa. De internationale pers was unaniem in zijn oordeel over de uitspraak van het Duitse constitutionele hof om de Duitse bijdrage aan het permanente noodfonds goed te keuren en over het besluit van de ECB om ongelimiteerd staatsobligaties van probleemlanden op te kopen.

Read more

HCSS in the media

21 September 2012

Rob de Wijk over deelname aan internationale missies op Radio 1

Rob de Wijk geeft in Radio 1 zijn ‘Droomrede’. Dit naar aanleiding van Prinsjesdag en de troonrede.

Read more

Column

19 September 2012

Visionair kabinet moet impopulaire boodschap zien te verkopen

Het besluit van de Europese Centrale Bank om onbeperkt staatsobligaties te kunnen opkopen, maakt duidelijk dat gekozen politieke leiders de eurocrisis niet kunnen oplossen.

Read more

Column

7 September 2012

Hoog tijd dat een nieuwe regering het buitenland herontdekt (NL)

De verkiezingen gaan over Europa, zeggen politici. Oog voor de buitenwereld is mooi, maar wat partijen van het buitenlandbeleid vinden is mij onduidelijk.

Read more