About News Products & services Clients & partners Jobs Contact Experts

News - Column

Leider Noord-Korea is een amateur en dat maakt hem gevaarlijk

5 April 2013

Met de bevolking heb ik te doen, maar stiekem vond ik de Noord-Koreaanse communistische oorlogsretoriek wel vermakelijk. Een overblijfsel van de Koude Oorlog. Inmiddels vraag ik mij af of dat wel terecht is.

Brinkmanship, het gewaagd politiek opereren onder risicovolle omstandigheden, is iets voor leiders die gepokt en gemazeld zijn in de internationale politiek. De Amerikaanse president Kennedy en zijn Sovjet-collega Chroesjtsjov waren er tijdens de Cuba-crisis van 1962 erg goed in. Beide leiders scheerden langs de afgrond, maar voorkwamen een kernwapenoorlog.

Waaghalzerij is ook een geliefd tijdverdrijf van de Noord-Koreaanse leiders. Het patroon is steeds hetzelfde: Noord-Korea voert een nucleaire test uit of schiet een raket af; de internationale gemeenschap roept schande en legt sancties op; de door het volk zo geliefde leider dreigt met oorlog; maar uiteindelijk wordt er weer onderhandeld en worden de sancties verzacht.

Soms lijkt het mis te gaan zoals in 2010 toen Noord-Korea een oorlogschip tot zinken bracht en een eiland onder vuur nam. De Korea's balanceerden op de rand van oorlog, maar uiteindelijk zegevierde de rede. Brinkmanship is door Kim Il-sung (de in 1994 overleden eeuwige leider die formeel nog steeds aan de macht is) en zijn zoon Kim Jong-il veelvuldig en met succes toegepast.

De twintiger Kim Jong-un lijkt mij niet van het kaliber Chroesjtsjov en is een amateur op dit gebied. Dat maakt de situatie zo gevaarlijk. De retoriek escaleert; de ene oorlogsverklaring volgt op de andere.

Inmiddels zijn drie oorlogsscenario's denkbaar. Het eerste gaat ervan uit dat Kim Jong-un doorgaat met zijn retoriek. Hotlines met Zuid-Korea zijn afgesloten, raketten en artilleriestukken in paraatheid gebracht en het kernwapenprogramma wordt versneld. Mogelijk zorgt hij voor verdere escalatie door zijn leger geheel of gedeeltelijk te mobiliseren. Als hij niet stopt met zijn oorlogsretoriek moet hij omwille van zijn eigen geloofwaardigheid uiteindelijk de aanval inzetten. Zo niet dan ondermijnt hij zijn positie in eigen land.

Scenario twee gaat uit van een preventieve aanval door Amerika, al dan niet in samenwerking met Zuid-Korea. Die aanval is mogelijk als de inlichtingendiensten harde aanwijzingen menen te zien dat een Noord-Koreaanse aanval aanstaande is. Het verplaatsen van raketten, artilleriestellingen en troepen zijn hiervoor signalen.

Scenario drie voorziet in Noord- Koreaanse provocaties om een aanval uit te lokken. Er is een kans dat het Zuiden, gesteund door de VS daadwerkelijk aanvalt. Dan kan Kim Jong-un zijn land heldhaftig tegen de agressor verdedigen. Als verdere escalatie uitblijft verstevigt hij zijn positie. En als de VS niet aanvalt kan hij roepen dat de lafaards het machtige Noord-Korea niet durfden aan te vallen. Dit scenario levert een gunstige onderhandelingspositie op om de Westerse sancties van tafel te krijgen.

Het laatste scenario is voor Noord-Korea het meest aantrekkelijke. Maar Amerika is een supermacht die zichzelf (en bondgenoot Zuid-Korea) niet kan laten chanteren door een onbeduidend communistisch openluchtmuseum. Als het tot een treffen komt, zal Amerika tevens een einde willen maken aan de 65-jarige stalinistische Kim-dynastie.

Trouw

Experts on this news

Director

Rob de Wijk

Rob de Wijk is the founder and non-executive director of HCSS. He studied Contemporary History and International Relations in Groningen, and wrote his PhD dissertation on NATO’s ‘Flexibility in Response’ strategy at the Political Science Department of Leiden University.

View profile

Related news

Column

19 April 2013

Discussieer zonder emoties en op basis van feiten over schaliegas

Naast politici en milieuactivisten zijn nu ook frisdrankfabrikanten speler in het schaliedebat. Maar veronderstellingen over bodemverzakking en drinkwaterverontreiniging zijn feitenvrij zolang onduidelijk is of schaliegas en -olie hier economisch rendabel en veilig gewonnen kunnen worden.

Read more

Column

12 April 2013

De storingen bij ING drukken mensen met de neus op de feiten

In een eerste reconstructie van de problemen bij ING vroeg NRC Handelsblad zich af hoe een 'ervaren bank toch zo kan blunderen'. ING zou fouten hebben gemaakt 'in de weergave van de saldo's en 'de mogelijkheid dat het ging om 'een Ddos-aanval lijkt onzinnig'.

Read more

HCSS in the media

10 April 2013

Moeten buitenlanders nu reeds weg uit Zuid-Korea

Noord-Korea waarschuwt buitenlanders in Zuid-Korea en raadt hen aan om te evacueren. Rob de Wijk geeft in Editie NL een toelichting hierop.

Read more

HCSS in the media

8 April 2013

Noord-Korea dreigt met nucleaire bommen

Rob de Wijk geeft een reactie op het fenomeen afschrikking aan de hand van de situatie in Noord-Korea dat met nucleaire bommen dreigt. Wanneer werkt een afschrikkingbeleid wel en wanneer niet?

Read more

Column

2 April 2013

Cyprus-crisis geeft toch vertrouwen in de toekomst van de EU

Even kreeg ik de indruk dat ik deze weken een Europese variant meemaakte van de blunder die het kabinet-Rutte maakte met de inkomensafhankelijke zorgpremie. Het bleek een plan dat in een achterafkamertje was bedacht, maar totaal niet aansloot bij verwachtingen van de burger. Maatschappelijk protest stopte het project en er werd naar een aanvaardbaarder alternatief gezocht.

Read more

Column

22 March 2013

Meer conflicten in de buurt, maar Europa breekt defensie af

Raar dat politieke leiders risicovolle militaire avonturen aangaan in een tijd van bezuinigingen op hun krijgsmachten. De Franse president Hollande en de Britse premier Cameron willen geen stabilisatiemacht om in Syrië vrede te brengen, maar opheffing van het wapenembargo

Read more

Column

15 March 2013

Burgerforum spant burgers gemakzuchtig voor anti-EU-karretje

Meer dan 50.000 handtekeningen heeft het Burgerforum EU opgehaald. Al die mensen zijn tegen sluipende overdracht van bevoegdheden aan de EU en als dat toch gebeurt, moet de Nederlandse bevolking zich over die overdracht kunnen uitspreken. Klinkt logisch en redelijk.

Read more