About News Products & services Clients & partners Jobs Contact Experts

News - Column

Meer doen met minder geld kan alleen met Europese defensie (NL)

6 June 2012

 In 1989, vlak voor de val van de Berlijnse Muur, promoveerde ik op een proefschrift over de Navo. Ik constateerde dat de organisatie in crisis verkeerde.

De dreiging uit het Oosten was significant afgenomen. Nucleaire afschrikking had zijn beste tijd gehad en initiatieven om meer met minder geld te doen, hadden jammerlijk gefaald. In mei 1985 werd het grootste verbeteringsprogramma ooit gelanceerd. Om de modernisering te kunnen betalen, wilden de Navo-landen 3 procent van hun bruto binnenlands product aan defensie besteden.

Vele initiatieven volgden. Maar het einde van de Navo wordt nog steeds voorspeld. Er zouden geen vijanden meer zijn. De Navo verkeert nog steeds in crisis omdat elke militaire operatie, recentelijk nog die in Libië, gepaard gaat met politiek gekrakeel, terwijl de militaire resultaten te wensen overlaten. En initiatieven om meer met minder geld te doen faalden allemaal.

Tijdens de Navo-top van afgelopen week werd het weer geprobeerd, nu met het smart defense-initiatief. Er circuleerde een lijst met 160 projecten waarvan er ruim 20 in Chicago werden aanvaard. Maar elke Navo-watcher weet dat veel van de projecten ook al voorkwamen in het Defense Capabilities Initiative van 1999.

De reden is simpel: de Europese landen hebben vanaf 2007 gemiddeld 10 procent op hun defensiebegrotingen gekort, terwijl er tussen 1990 en 2007 al ruim 10 procent vanaf was gegaan. Investeringen bleven achterwege, krijgsmachten werden uitgehold en de afhankelijkheid van Amerika werd groter in plaats van kleiner.

Zo werd de operatie in Libië als een Europees succes gepresenteerd, maar kon ze in de praktijk alleen maar worden uitgevoerd omdat de Amerikanen 75 procent van de kritische ondersteuning leverde, waaronder tankvliegtuigen en inlichtingen, vergaard met satellieten en onbemande spionagevliegtuigen. Zonder dat konden de Europese vliegtuigen geen langdurige missies uitvoeren en geen bommen gooien.

Nu Amerika zelf moet bezuinigen, zich op Azië richt, en klaagt dat 80 procent van de Navo-uitgaven voor rekening van Washington komt, zou smart defense wel eens de laatste mogelijkheid kunnen zijn om de Europese defensie op te krikken.

Nederland draagt goed bij aan dit initiatief, met plannen om met België vliegvelden te delen, de opvolger van de F-16 met andere landen te kopen en Belgische paratroepers met de Nederlandse luchtmobiele brigade te laten samenwerken. Ook al leverde dat in Amerika de voor Nederland broodnodige goodwill op, veel geld zal dat niet besparen. Maar alternatieven zijn er ook niet. Of wel?

Als Europa echt vorderingen wil maken, moet het doen wat er in het verdrag van de Europese Unie staat: namelijk streven naar een Europese defensie. Dan kan er een einde komen aan al die kleine, nauwelijks inzetbare Europese krijgsmachten die door uitgedijde bureaucratieën worden bestuurd.

Dan kun je echt doen wat politici en burgers willen: meer doen met minder geld. Maar dat betekent soevereiniteit opgeven en overdragen aan Brussel.

Onnodig te zeggen dat het klimaat daarvoor niet rijp is. Dus blijven we voortmodderen, breken we organisaties af die we ooit heel hard nodig hebben, en zinkt Europa verder weg in onbeduidendheid die ons uiteindelijk welvaart en veiligheid kost. En niemand die zich er druk om maakt.

Trouw

Experts on this news

Director

Rob de Wijk

Rob de Wijk is the founder and non-executive director of HCSS. He studied Contemporary History and International Relations in Groningen, and wrote his PhD dissertation on NATO’s ‘Flexibility in Response’ strategy at the Political Science Department of Leiden University.

View profile

Related news

News

15 February 2013

De toekomstige Nederlandse Krijgsmacht

Er staat veel goeds in, maar het is een „merkwaardig rapport”. Veiligheidsdeskundige Rob de Wijk mist nogal wat in het document van het Instituut Clingendael over de toekomstige Nederlandse krijgsmacht. Hij vindt het advies aan het ministerie van Defensie „te politiek”.

Read more

Column

18 July 2012

Bezuinigen op hulp, cultuur en defensie is paard achter de wagen (NL)

Er bestaat een onbedwingbare neiging begrotingsposten als uitgaven te beschouwen in plaats van als investeringen. Soms schieten politici zich daarmee in de eigen voet.

Read more

HCSS in the media

5 July 2012

JSF geliefd doelwit oppositie (NL)

De Tweede Kamer praat donderdag over de opvolger van de F-16. Een Kamermeerderheid is tegen verdere deelname aan de ontwikkeling van de Joint Strike Fighter (JSF), een nieuwe klap voor een inmiddels zeer omstreden project.

Read more

News

5 July 2012

“Study on Civil Military synergies in the field of Security completed with succes”.

The final report of the Study on Civil Military Synergies in the field of Security has been approved by the customer.

Read more

HCSS in the media

5 July 2012

Kabinet blijft investeren in de JSF (NL)

Het kabinet weigert te stoppen met investeren in het gevechtsvliegtuig JSF, ondanks het feit dat een meerderheid in de Tweede Kamer tegen het project is.

Read more

HCSS in the media

2 July 2012

Portret van terugtredende troepenman Van Uhm (NL)

Commandant der Strijdkrachten generaal Peter van Uhm heeft donderdag 28 juni 2012 zijn functie overgedragen aan zijn opvolger generaal Tom Middendorp.

Read more

HCSS in the media

21 June 2012

Rob de Wijk over de sharia in Nederland, België en Duitsland (NL)

Rob de Wijk te gast bij BNR nieuwsradio.

Read more

News

6 June 2012

Wat als.......chocola op de bon gaat en brood 60 euro kost? (NL)

Wat is er aan de hand? Waarom dringt het niet door tot de overheid en veel bedrijven? Waar gaat het vooral knellen: water, vlees, cacao, graan?

Read more

News

6 June 2012

Kenniskring Crisisbeheersing (NL)

Op 23 mei jl. heeft Rob de Wijk een lezing gehouden bij de kenniskring Crisisbeheersing.

Read more

Column

6 June 2012

Do more with less money? Only possible with European defence

In 1989, just after the fall of the Berlin wall, I finished a dissertation on Nato. My conclusion was that the organisation was in crisis.

Read more

HCSS in the media

6 June 2012

Grondstoffen mondiale schaarste te lijf (NL)

De speciale editie van FD outlook gaat over strategieën om met grondstoffen schaarste om te gaan – de onvermijdelijke schaarste die burgers en bedrijven afhankelijk maakt van monopolisten.

Read more

News

4 June 2012

The Hague Centre for Strategic Studies presents latest edition of HCSS GeoRisQ Monitor

In this Monitor, HCSS experts assess the likelihood of humanitarian catastrophes across the world using the prevalence of food dependency and vulnerability to natural disasters in combination with the level of (in)effectiveness of governments.

Read more

HCSS in the media

1 June 2012

Rob de Wijk: “Energie steeds belangrijker voor NAVO” (NL)

"Het is geen toeval dat een nieuw centrum voor energieveiligheid in Litouwen wordt neergezet"

Read more