About News Products & services Clients & partners Jobs Contact Experts

News - Column

President Hollande ontpopt zich als een Europese Obama

18 January 2013

De reacties op president Hollandes interventie in Mali waren alom positief. Waren dat ook niet de reacties toen westerse landen intervenieerden in Kosovo, Afghanistan, Irak en Libië? Beloofden de staatshoofden en regeringsleiders ook toen niet dat hun troepen geen minuut langer zouden blijven dan noodzakelijk? En ebde de aanvankelijke steun niet weg toen snelle successen uitbleven?

Hoe dan ook, voor de tweede maal in ruim een jaar heeft Frankrijk het voortouw in een interventie genomen. Het land is een van de zorgenkinderen van de eurozone, maar Hollande compenseert dat met een actief buitenland- en defensiebeleid. Bovendien ontwikkelt hij zich tot een soort Europese Obama: terughoudend in zijn retoriek, maar hard ingrijpen als dat nodig is.

Drone-aanvallen als handelsmerk
Obama trok zijn troepen terug uit Irak en zal dat in 2014 doen uit Afghanistan. In Libië speelde hij een rol op de achtergrond door vooral inlichtingen en communicatiemiddelen ter beschikking te stellen. Gelijktijdig maakte hij van drone-aanvallen zijn handelsmerk. Effectief, uiterst dodelijk en goedkoop, maar juridisch kwestieus. In Mali heeft hij dezelfde steun aangeboden als in Libië, terwijl de gevechtsoperaties door zijn collega worden uitgevoerd.

Als ik de situatie in Mali overzie, dan hebben de Fransen beperkte opties. De duizenden Afrikaanse militairen die zijn toegezegd door landen als Burkina Faso, Ghana, Nigeria, Niger, Senegal en Togo zullen vooral voor lichte vredesbewarende taken moeten worden inzet. Het Malinese leger is een zootje. De ongeveer 2500 Franse militairen zullen er voor het vuile werk worden ingezet. Steun voor die operaties moet komen van landen die daarvoor de middelen hebben, zoals Amerika, Australië, Denemarken, Duitsland, Engeland, Nederland en een enkele Golfstaat. Maar de meeste landen zullen daar om politieke en financiële redenen geen trek in hebben. Dat maakt de strijdkracht die kan worden ingezet heel dun.

Tot staan brengen en dan terugveroveren
Het doel van fase 1 van de operatie is het tot staan brengen van de djihadisten. Wat nodig is, zijn speciale eenheden voor operaties tegen die djihadisten en het inwinnen van inlichtingen om vliegtuigen, bewapende helikopters en mogelijk Amerikaanse drones naar hun doelen te dirigeren. Dat is een lastige klus met hooguit enkele duizenden special forces en een paar honderd vliegtuigen en helikopters in een gebied zo groot als Frankrijk. En als de rebellen zich verschansen voor een stadsguerrilla wordt de operatie helemaal lastig.

In fase 2, die na een paar weken moet beginnen, zullen Afrikaanse troepen het noorden moeten terugveroveren. Daarna kan werk worden gemaakt van het herstel van het bestuur in de eens zo democratische donordarling Mali. Niets is onmogelijk, maar gezien de beperkte capaciteiten lijkt mij ook dit een lastige klus.

De meeste kans op succes bieden beperkte politieke doelstellingen die met de beschikbare militairen kunnen worden uitgevoerd. Obama's aanpak in het westen van Pakistan dient als voorbeeld: het slopen van djihadistische bolwerken zodat het land geen vrijplaats meer kan zijn voor terroristen die de regio ontregelen en mogelijk het Westen aanvallen. Het gaat pas echt mis als onder druk van publiek en politiek tot een ambitieuze wederopbouwoperatie als in Afghanistan wordt besloten.

Experts on this news

Director

Rob de Wijk

Rob de Wijk is the founder and non-executive director of HCSS. He studied Contemporary History and International Relations in Groningen, and wrote his PhD dissertation on NATO’s ‘Flexibility in Response’ strategy at the Political Science Department of Leiden University.

View profile

Related news

Column

1 February 2013

Veiligheid van Europa in het geding door onstabiel Noord-Afrika

Timboektoe is veroverd. Helaas begon na de val van Kaboel (2001) en Bagdad (2003) de ellende in Afghanistan en Irak pas echt. Strijders gingen op in de bevolking en begonnen na enige tijd een stadsguerrilla die nauwelijks beteugeld kon worden. Hopelijk blijft Mali dit lot bespaard.

Read more

Column

1 February 2013

Einde dominantie Algerije, Rusland, Saudi-Arabië in zicht

De geopolitieke impact van de energierevolutie waarbij nieuwe olie- en gasvoorraden kunnen worden ontgonnen, begint zo langzamerhand door te dringen bij beleidsmakers en politici in Europa. Dat de energiekaart van de wereld opnieuw wordt getekend, lijkt wel duidelijk. Zeker is dat het einde in zicht is van een wereld die wordt gedomineerd door enkele grote producenten zoals Algerije, Rusland, Saoedi-Arabië en Venezuela en naar een wereld waarin landen of regio's zelfvoorzienend worden.

Read more

Column

25 January 2013

Onthullend, die kritiek op de nieuwe post voor Dijsselbloem

De eerste reactie die mij bijbleef over een Nederlands voorzitterschap van de eurozone was afkomstig van SP-Europarlementariër Dennis de Jong, medio december. Als Dijsselbloem voorzitter zou worden, vond hij, zou Nederland zijn belangen niet meer kunnen verdedigen. Later bleek dat dit denken in brede kring gemeengoed was geworden.

Read more

Column

11 January 2013

Moslimextremisme bloeit, met dank aan de Arabische 'Lente'

Wie dacht dat er met de dood van Osama bin Laden een einde zou komen aan het moslimextremisme had het mis. Al voor Bin Ladens dood veranderde Al Kaida van een centraal geleide naar een decentrale organisatie met filialen in talrijke conflictgebieden. De Arabische Lente - zoals de westerse wereld de opstanden hardnekkig noemde - blijkt een zegen voor extremisten.

Read more

Column

4 January 2013

Dit jaar wordt het jaar van de waarheid voor Nederland en Europa

In het onderzoek Burgerperspectieven van het Sociaal en Cultureel Planbureau zijn meer verdraagzaamheid en socialer gedrag de prioriteit van de Nederlandse burger. Het aantal burgers dat vindt dat de regering zich minder op het buitenland moet richten, is volgens het onderzoek gestegen van 64 naar 70 procent.

Read more

Column

2 January 2013

Rijdend over de A12, luister ik naar non-nieuws over Johannes

Het jaar 2012 werd het jaar van het wantrouwen en Nederland op zijn smalst. Twee gebeurtenissen symboliseren dit. De belachelijke discussie over de dood van Johannes de bultrug, die zelfs tot vragen in het parlement leidde, toonde aan dat publiek, politiek en media zich met volstrekte non-issues bezighouden die meer zeggen over de maatschappij zelf dan over die bultrug.

Read more

This article can be found in these programs:

Security

21 September 2016

The Eurasian Economic Union and the European Union

20 September 2016

Troonrede 2016

16 September 2016

Rusland en China verwerpen de kern van het internationaal recht

Security