News

Uitreiking HCSS StratMon 2017: Volatility and Friction in the Age of Disintermediation

February 20th 2017 - 15:14

Het Den Haag Centrum voor Strategische Studies  (HCSS) en Instituut Clingendael  presenteren vandaag hun Monitors 2017 in De Glazen Zaal, Den Haag. Beide instituten brengen sinds 2012 jaarlijks hun monitor uit als onderdeel van de Strategische Monitor van de Nederlandse overheid.

HCSS StratMon 2017: Volatility and Friction in the Age of Disintermediation

Toespraak van Minister Koenders tijdens de uitreiking.

Sinds het begin van de jaren 2000 is er sprake van een mondiale neerwaartse trend in de internationale samenwerking, en een opwaartse trend ten aanzien van conflict. Dit veroorzaakt toenemende spanningen en crises.

De HCSS StratMon concludeert dit aan de hand van  datasets die  inzicht geven in de mondiale trends in conflict, samenwerking en confrontatie.

Conflict toename

Het totaal aantal slachtoffers van gewelddadige conflicten in 2016 is afgenomen ten opzichte van 2015 (van 137,333 naar 116,907), maar is nog steeds op historisch hoog niveau sinds 2004. Bovendien is sinds 2000 het aantal burgeroorlogen met een internationale dimensie, zoals de  strijd in Irak, Jemen, Oekraïne  en Syrië verviervoudigd.

De HCSS StratMon stelt dat in Tsjaad, Bangladesh, Angola, Guinee en Kameroen het risico op conflict in 2017-2018 het grootste is. Dit blijkt vooral uit de analyse van de economische weerbaarheid, het type politiek regime en etnische spanningen. 

Gevaren

Tevens stelt de monitor vast dat de huidige fragiele situatie in Venezuela een potentiële bedreiging vormt voor de Nederlandse Antillen. 

Spanningen en crises worden veroorzaakt door de machtsverschuivingen in de wereld, de opkomst van (economisch) nationalisme en populisme. Ook worden deze veroorzaakt door ‘disintermediation’, het ontstaan van een netwerksamenleving waarin  hiërarchieën wegvallen  en overheden niet langer kunnen sturen op de wijze waarop ze dat gewend waren.

Door revolutionaire technologieën  kunnen mensen en organisaties direct contact met elkaar hebben. De opkomst van IS, Uber en Airbnb en tweets van president Trump zijn daar voorbeelden van. Dit verreist een fundamentele aanpassing van het buitenland- en veiligheidsbeleid.

Aanbevelingen:

HCSS beveelt aan dat de Rijksoverheid het veiligheidsbeleid verbreedt naar alle sectoren van de overheid  en private partijen. Voor de coördinatie ervan dient een Nationale Veiligheidsraad te worden opricht. Dit moet tevens leiden tot verbetering van het strategisch denk- en handelingsvermogen van Nederland  dat door de historische veranderingen in de internationale betrekkingen steeds meer zijn eigen positie moet bepalen.

Optimisme

Toch is er ook reden voor optimisme: de toegang tot financiële en economische diensten, tot schoon water en duurzame energie neemt wereldwijd toe. Dit verhoogt de zelfredzaamheid van honderden miljoenen personen over de hele wereld, wat leidt tot positieve verandering in de toekomst. 

Video toelichtng

 

Video Embed

Tim Sweijs is a Senior Strategist. He is the initiator, creator, and author of numerous studies, methodologies, and tools for research projects in horizon scanning, conflict analysis, international and national security risk assessment, and capability development. He has led multicenter research projects for both private and public sector organizations – including the European Commission and various European governments.

Stephan De Spiegeleire is senior scientist at HCSS. He has Master’s degrees from the Graduate Institute in Geneva and Columbia University in New York, as well as a C.Phil. degree in Political Science from UCLA. He worked for the RAND Corporation for nearly ten years, interrupted by stints at the Stiftung Wissenschaft und Politik and the WEU’s Institute for Security Studies. Mr. De Spiegeleire started out as a Soviet specialist, but has since branched out into several fields of international security and defense policy.